You are here

ΣΥΜΦΩΝΟ ΣΥΜΒΙΩΣΗΣ

 c1

ΝΟΜΟΣ 3719/2008 - ΦΕΚ 241/Α'/26.11.2008

Μεταρρυθμίσεις για την οικογένεια, το παιδί, την κοινωνία και άλλες διατάξεις.

Ο ΠΡΟΕΔΡΟΣ ΤΗΣ ΕΛΛΗΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ

Εκδίδομε τον ακόλουθο νόμο που ψήφισε η Βουλή:  

 

Άρθρο 1

Σύσταση

Η συμφωνία δύο ενήλικων ετερόφυλων προσώπων με την οποία οργανώνουν τη συμβίωσή τους (σύμφωνο συμβίωσης) καταρτίζεται αυτοπροσώπως με συμβο­λαιογραφικό έγγραφο. Η ισχύς της συμφωνίας αρχίζει από την κατάθεση αντιγράφου του συμβολαιογραφικού εγγράφου στον ληξίαρχο του τόπου κατοικίας τους, το οποίο καταχωρείται σε ειδικό βιβλίο του Ληξιαρχείου.  

 

Άρθρο 2

Προϋποθέσεις

  1. Για τη σύναψη συμφώνου συμβίωσης απαιτείται πλήρης δικαιοπρακτική ικανότητα.
  2. Δεν επιτρέπεται η σύναψη συμφώνου συμβίωσης:
    α) αν υπάρχει γάμος ή σύμφωνο συμβίωσης των ενδια­φερόμενων προσώπων ή του ενός από αυτά,
    β) μεταξύ συγγενών εξ αίματος σε ευθεία γραμμή απεριορίστως και εκ πλαγίου μέχρι και τον τέταρτο βαθμό, καθώς και μεταξύ συγγενών εξ αγχιστείας σε ευθεία γραμμή απεριορίστως και γ) μεταξύ εκείνου που υιοθέτησε και αυτού που υιο­θετήθηκε.  
  3. Η παράβαση των διατάξεων του παρόντος άρθρου συνεπάγεται την ακυρότητα του συμφώνου συμβίω­σης.

 

Αρθρο 3

Ακυρότητα του συμφώνου  

Την κατά το προηγούμενο άρθρο ακυρότητα του συμφώνου συμβίωσης μπορεί να επικαλεσθεί, εκτός από τους συμβληθέντες, και όποιος προβάλλει έννο­μο συμφέρον οικογενειακής ή περιουσιακής φύσης.

Ο εισαγγελέας μπορεί να ζητήσει αυτεπαγγέλτως την αναγνώριση της ακυρότητας, αν το σύμφωνο συμβίωσης αντίκειται στη δημόσια τάξη.

 

Αρθρο 4

Λύση  

  1. Το σύμφωνο συμβίωσης λύεται: α) με συμφωνία των συμβληθέντων, που γίνεται αυτοπροσώπως με συμβο­λαιογραφικό έγγραφο, β) με μονομερή συμβολαιογρα­φική δήλωση, αφότου αυτή κοινοποιηθεί με δικαστικό επιμελητή στον άλλον και γ) αυτοδικαίως, αν συναφθεί γάμος είτε μεταξύ των συμβληθέντων είτε μεταξύ ενός από αυτούς και τρίτου.

 

  1. Η λύση του συμφώνου συμβίωσης ισχύει από την κατάθεση του συμβολαιογραφικού εγγράφου ή της μο­νομερούς δήλωσης στον ληξίαρχο, όπου έχει καταχω­ρηθεί και η σύσταση αυτού.

 

Αρθρο 5

Επώνυμο  

Το σύμφωνο συμβίωσης δεν μεταβάλλει το επώνυμο των συμβληθέντων. Ο καθένας μπορεί, εφόσον συγκατατίθεται ο άλλος, να χρησιμοποιεί στις κοινωνικές σχέσεις το επώνυμο του άλλου ή να το προσθέτει στο δικό του.

 

Αρθρο 6

c2

Περιουσιακές σχέσεις

Με το σύμφωνο συμβίωσης ή και με μεταγενέστε­ρο συμβολαιογραφικό έγγραφο μπορεί να ρυθμίζονται οι περιουσιακές σχέσεις των συμβληθέντων και ιδίως η τύχη των περιουσιακών στοιχείων που θα αποκτη­θούν κατά τη διάρκεια του συμφώνου (αποκτήματα). Αν δεν υπάρχει συμφωνία για τα αποκτήματα, το κάθε μέρος έχει, μετά τη λύση του συμφώνου, αξίωση κατά του άλλου για ό,τι αυτό απέκτησε και με τη δική του συμβολή. Η αξίωση αυτή δεν γεννάται στο πρόσωπο των κληρονόμων του δικαιούχου, δεν εκχωρείται ούτε κληρονομείται από αυτούς, στρέφεται όμως κατά των κληρονόμων του υποχρέου. Η αξίωση παραγράφεται δύο έτη μετά τη λύση του συμφώνου.

 

Αρθρο 7

Διατροφή μετά τη λύση

  1. Στο σύμφωνο συμβίωσης ή και σε μεταγενέστερο συμβολαιογραφικό έγγραφο μπορεί να περιέχεται συμφωνία με την οποία αναλαμβάνεται, είτε από το ένα ή το άλλο μέρος είτε και αμοιβαίως, υποχρέωση διατρο­φής μόνο για την περίπτωση κατά την οποία, μετά τη λύση του συμφώνου, το ένα από τα μέρη δεν μπορεί να εξασφαλίσει τη διατροφή του από τα εισοδήματά του ή από την περιουσία του. Δεν έχει υποχρέωση διατροφής εκείνος που, εν όψει και των λοιπών υποχρεώσεών του, δεν είναι σε θέση να τη δώσει χωρίς να διακινδυνεύσει η δική του διατροφή. Η υποχρέωση αυτή δεν βαρύνει τους κληρονόμους του υποχρέου.
  2. Ο δικαιούχος διατροφής από το σύμφωνο συμβίω­σης συμπορεύεται, ως προς το δικαίωμα διατροφής, με τον διαζευγμένο σύζυγο του υποχρέου.
  3. Ο υπόχρεος διατροφής, μετά τη λύση του συμφώνου συμβίωσης, δεν μπορεί να επικαλεσθεί την υποχρέωσή του αυτή, προκειμένου να απαλλαγεί, εν όλω ή εν μέρει, από την υποχρέωση συνεισφοράς ή διατροφής συζύγου ή ανήλικων τέκνων του.
  4. Με την επιφύλαξη των παραγράφων 2 και 3, η συμ­βατική υποχρέωση της παραγράφου 1 προηγείται της εκ του νόμου υποχρέωσης διατροφής άλλων προσώπων απέναντι στον δικαιούχο, που βρίσκεται σε αδυναμία, μετά τη λύση του συμφώνου, να διατρέφει τον εαυτό του με τις δικές του δυνάμεις.

 

Αρθρο 8

Τεκμήριο πατρότητας  

  1. Το τέκνο που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του συμ­φώνου συμβίωσης ή εντός τριακοσίων ημερών από τη λύση ή την αναγνώριση της ακυρότητάς του, τεκμαίρε­ται ότι έχει πατέρα τον άνδρα με τον οποίο η μητέρα κατάρτισε το σύμφωνο. Το τεκμήριο ανατρέπεται με αμετάκλητη δικαστική απόφαση. Τα άρθρα 1466 επ. ΑΚ, καθώς και τα άρθρα 614 επ. ΚΠολΔ, εφαρμόζονται ανα­λόγως.
  2. Η ακυρότητα ή η ακύρωση του συμφώνου δεν επη­ρεάζει την πατρότητα των τέκνων.

 

Αρθρο 9

Επώνυμο τέκνων

Το τέκνο που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια του συμ­φώνου συμβίωσης ή εντός τριακοσίων ημερών από τη λύση ή την αναγνώριση της ακυρότητάς του, φέρει το επώνυμο που επέλεξαν οι γονείς του με κοινή και αμε­τάκλητη δήλωσή τους που περιέχεται στο σύμφωνο ή σε μεταγενέστερο συμβολαιογραφικό έγγραφο, πριν τη γέννηση του πρώτου τέκνου. Το επώνυμο που επιλέγε­ται είναι κοινό για όλα τα τέκνα και είναι υποχρεωτικά το επώνυμο του ενός από τους γονείς ή συνδυασμός των επωνύμων τους. Σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να περιλαμβάνει περισσότερα από δύο επώνυμα. Αν η δήλωση παραλειφθεί, το τέκνο θα έχει σύνθετο επώνυ­μο, αποτελούμενο από το επώνυμο και των δύο γονέων του. Αν το επώνυμο του ενός ή και των δύο γονέων είναι σύνθετο, το επώνυμο του τέκνου θα σχηματισθεί με το πρώτο από τα δύο επώνυμα.

 

Αρθρο 10

c3

Γονική μέριμνα  

  1. Η γονική μέριμνα τέκνου που γεννήθηκε κατά τη διάρκεια συμφώνου συμβίωσης ή μέσα σε τριακόσιες ημέρες από τη λύση ή την αναγνώριση της ακυρότητάς του ανήκει στους δύο γονείς και ασκείται από κοινού.

Οι διατάξεις του ΑΚ για τη γονική μέριμνα των τέκνων που κατάγονται από γάμο εφαρμόζονται αναλόγως και στην περίπτωση αυτή.  

  1. Αν το σύμφωνο συμβίωσης λυθεί, για τους λόγους που αναφέρονται στα άρθρα 2 και 4 του παρόντος, για την άσκηση της γονικής μέριμνας εφαρμόζεται αναλό­γως το άρθρο 1513 του ΑΚ.

  Αρθρο 11 Κληρονομικό δικαίωμα  

  1. Με τη λύση του συμφώνου συμβίωσης λόγω θανά­του, αυτός που επιζεί έχει κληρονομικό δικαίωμα εξ αδια­θέτου, το οποίο ανέρχεται στο έκτο της κληρονομίας, αν συντρέχει με κληρονόμους της πρώτης τάξης, στο τρίτο, αν συντρέχει με κληρονόμους άλλων τάξεων και σε ολόκληρη την κληρονομία, αν δεν υπάρχει συγγενής του κληρονομουμένου, που να καλείται ως εξ αδιαθέτου κληρονόμος.

 

  1. Αυτός που επιζεί έχει δικαίωμα νόμιμης μοίρας στην κληρονομία, το οποίο ανέρχεται στο ήμισυ της εξ αδια­θέτου μερίδας, που του αναλογεί. Κατά το ποσοστό αυτό μετέχει ως κληρονόμος.

 

  1. Τα άρθρα 1826 επ., 1839 επ. και 1860 του ΑΚ εφαρ­μόζονται αναλόγως και στην περίπτωση αυτή.

 

Αρθρο 12

Αναστολή παραγραφής  

Το άρθρο 256 του ΑΚ περίπτωση 1 αντικαθίσταται ως εξής:

«1. μεταξύ συζύγων κατά τη διάρκεια του γάμου, έστω και αν ύστερα ακυρωθεί, καθώς και μεταξύ προσώπων που έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, όσο αυτό ισχύει».  

 

Αρθρο 13

Πεδίο εφαρμογής

c4

Ο νόμος αυτός εφαρμόζεται σε κάθε σύμφωνο συμ­βίωσης, εφόσον αυτό έχει καταρτισθεί στην Ελλάδα ή ενώπιον ελληνικής προξενικής αρχής. Σε κάθε άλλη περίπτωση, εφαρμόζεται το δίκαιο που ορίζεται από τους κανόνες του ιδιωτικού διεθνούς δικαίου.

Ένα κενό στην κατοχύρωση των σχέσεων των ζευγαριών που συζούν και δεν θέλουν να παντρευτούν ήρθε να καλύψει το Σύμφωνο Συμβίωσης. Πρόκειται ουσιαστικά για μία συμβολαιογραφική πράξη, ένα συμβόλαιο που υπογράφουν δύο άνθρωποι και ξεκαθαρίζει τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις που έχει ο ένας σύντροφος απέναντι στον άλλον όσο θα είναι μαζί.

Στο γάμο όλα αυτά τα προβλέπει ο νόμος. Ακόμα δηλαδή κι αν ο ένας από τους δύο το αμφισβητήσει, ο νόμος ορίζει τι δικαιώματα και τι υποχρεώσεις ορίζονται για τους συζύγους. Όταν όμως ένα ζευγάρι δεν είναι παντρεμένο και δεν θέλει να παντρευτεί, το Σύμφωνο Συμβίωσης διασφαλίζει τα δικαιώματα αλλά και τις υποχρεώσεις του ενός και του άλλου όταν βρίσκονται κάτω από την ίδια στέγη, αφού δεν υπάρχει κανένας άλλος τρόπος να αναγνωρίσει ο νόμος ότι αυτοί οι δύο άνθρωποι έχουν σχέση.

Όταν δύο σύντροφοι συζούν και θέλουν να διασφαλίσουν τη σχέση-συγκατοίκηση κυρίως σε θέματα οικονομικά αλλά και στην περίπτωση που προκύψει παιδί, χωρίς όμως να παντρευτούν, το Σύμφωνο Συμβίωσης τους δίνει αυτή τη δυνατότητα. Έτσι, οι δύο σύντροφοι πάνε σε ένα συμβολαιογράφο και υπογράφουν ένα χαρτί στο οποίο ξεκαθαρίζεται ρητά αν ο ένας έχει δικαίωμα στην περιουσία του άλλου, αν το παιδί που τυχόν προκύψει θα φέρει το επίθετο του ενός ή του άλλου, αν σε περίπτωση που χωρίσουν ο ένας θα καταβάλλει διατροφή στον άλλον κ.ο.κ. Επιπλέον, το Σύμφωνο Συμβίωσης είναι πολύ πιο εύκολο να λυθεί χωρίς πολύπλοκες διαδικασίες όπως είναι το διαζύγιο. Δύο άνθρωποι, λοιπόν, που συζούν, πηγαίνουν στο Συμβολαιογράφο, κάθονται κάτω και συμφωνούν για την κοινή πορεία της ζωής τους σε θέματα περιουσίας και παιδιών, κατά κύριο λόγο.

Από αυτή την άποψη, μιας και πολλά ζευγάρια έχουν μπει στη διαδικασία να κάνουν δεύτερες σκέψεις για το γάμο (κυρίως λόγω των εξόδων), το Σύμφωνο Συμβίωσης έρχεται σαν “μάννα εξ ουρανού” αφού εξασφαλίζει προνόμια για τους συντρόφους σχεδόν, τονίζουμε το σχεδόν, όμοια με αυτά που έχει και ένα παντρεμένο ζευγάρι.

Επικοινωνήστε μαζί μας